Borsa İstanbul'da halka arzlar (IPO), özellikle bireysel yatırımcılar için son yılların en gözde yatırım araçlarından biri haline gelmiştir. Eşit dağıtım yöntemiyle halka açılan şirketler, halka arzın ilk gününden itibaren genellikle %9.9 - %10.0 marjla tavan serileri gerçekleştirmektedir.
Bir hissenin tavan serisinin ne kadar süreceğini tahmin etmenin en matematiksel yolu 'Tavanda Bekleyen Lot Miktarı'nın 'Dolaşımdaki Toplam Pay Adedi'ne oranıdır. İşlem gününün başında tavanda bekleyen alım emirleri toplam halka arz payının %30'u veya daha üzerindeyse, hissenin o gün tavanı bozma riski son derece düşüktür.
Tavan serisinin sonuna yaklaşıldığının ilk ve en somut sinyali 'Gün İçi El Değiştirme Oranı'dır. İlk 3-4 günde günlük hacmin toplam dolaşımdaki paylara oranı %1-%3 civarındayken, bu oran aniden %15-%25 bandına fırlıyorsa kurumsal veya büyük bireysel yatırımcıların kâr realizasyonuna başladığı anlaşılır.
İkinci kritik belirti, tavandaki alıcı lot miktarının seans içerisinde hızla erimesi veya tavandan silinen emirlerin artmasıdır. Bu aşamada derinlik ekranı takip edilmeli, tabanda alım yazan kurumsal aracı kurumların takas dağılımı incelenmelidir.
Tavan bozulduktan sonra izlenebilecek iki ana strateji vardır: 1) Tavan bozulduğu anda piyasa fiyatından satış vererek elde edilen %40-%100 arası risksiz kârı cebe koymak. 2) Hissenin mali tablolarını, F/K ve sektör çarpanlarını inceleyerek orta-uzun vadeli büyüme potansiyeline göre pozisyonu korumak.
Yatırımcıların en sık düştüğü hata, tavan bozulduktan sonra panik alımı yaparak maliyet yükseltmektir. Tavan bozan hisselerde genellikle 1-2 hafta boyunca sert volatilite ve düzeltme dalgası yaşanabileceği unutulmamalıdır.