Finansal Terimler Sözlüğü
Teknik analiz indikatörleri, temel analiz rasyoları ve borsa kavramlarının sade ve anlaşılır açıklamaları.
Aşırı Alım (Overbought)
Teknik AnalizBir varlığın fiyatının kısa vadede olağanın üzerinde hızlı yükselmesi sonucu teknik osilatörlerin (örneğin RSI > 70) gösterdiği doyum bölgesi. Düzeltme riskinin yükseldiğini ifade eder.
Aşırı Satım (Oversold)
Teknik AnalizYoğun satış baskısıyla fiyatın dip seviyelere gerilemesi ve osilatörlerin (örneğin RSI < 30) dip bölgesine inmesi. Tepki alımlarının gelebileceği sinyalidir.
BIST 100
BorsaBorsa İstanbul’da işlem gören, piyasa değeri ve işlem hacmi en yüksek 100 şirketin hisse senetlerinden oluşan ana gösterge endeksi.
BIST 30
BorsaBorsa İstanbul’un en likit ve en büyük 30 şirketinin hisselerini içeren, vadeli işlem ve opsiyon piyasalarında da yoğun kullanılan öncü endeks.
Boğa Piyasası (Bull Market)
PiyasaFiyatların genel olarak uzun vadeli yükseliş trendinde olduğu, yatırımcı güveninin ve alım iştahının yüksek olduğu piyasa dönemi.
Ayı Piyasası (Bear Market)
PiyasaFiyatların zirve noktasından itibaren %20 veya daha fazla düştüğü, kötümserliğin hâkim olduğu ve satıcıların üstün geldiği dönem.
Destek Seviyesi (Support)
Teknik AnalizDüşüş eğilimindeki fiyatın alıcıların devreye girmesiyle duraklamasının veya yukarı dönmesinin beklendiği taban fiyat seviyesi.
Direnç Seviyesi (Resistance)
Teknik AnalizYükseliş trendindeki fiyatın kâr satışları ve satıcı baskısıyla karşılaşarak aşmakta zorlandığı tavan fiyat seviyesi.
EMA (Exponential Moving Average)
Teknik AnalizÜssel Hareketli Ortalama. Son günlerdeki fiyat hareketlerine daha yüksek ağırlık veren, fiyat değişimlerine basit ortalamadan daha hızlı tepki veren trend göstergesi.
SMA (Simple Moving Average)
Teknik AnalizBasit Hareketli Ortalama. Belirli bir zaman dilimindeki (örn. 200 gün) kapanış fiyatlarının aritmetik ortalaması.
F/K Oranı (Fiyat / Kazanç)
Temel AnalizHisse fiyatının hisse başına düşen net kâra bölünmesiyle hesaplanan değerleme oranı. Şirketin yatırılan parayı kaç yılda amorti ettiğini gösterir.
PD/DD (Piyasa Değeri / Defter Değeri)
Temel AnalizŞirketin toplam piyasa değerinin özkaynaklarına oranı. Şirketin net varlıklarına göre primli veya iskontolu işlem görüp görmediğini ölçer.
Golden Cross (Altın Kesişim)
Teknik Analiz50 günlük hareketli ortalamanın (EMA 50), 200 günlük hareketli ortalamayı (SMA 200) aşağıdan yukarıya doğru kesmesiyle oluşan güçlü uzun vadeli boğa sinyali.
Death Cross (Ölüm Kesişimi)
Teknik Analiz50 günlük hareketli ortalamanın, 200 günlük ortalamayı yukarıdan aşağıya keserek düşüş trendinin teyit edildiği sinyal.
Halka Arz (IPO)
KurumsalBir şirketin paylarını ilk kez halka açarak borsada işlem görmesini ve yeni sermaye temin etmesini sağlayan süreç.
Tavan Fiyat (Limit Up)
BorsaBorsa İstanbul pay piyasasında bir hissenin bir işlem gününde görebileceği maksimum fiyat seviyesi (Genellikle önceki kapanışın +%10'u).
Taban Fiyat (Limit Down)
BorsaBorsa İstanbul pay piyasasında bir hissenin bir işlem gününde inebileceği minimum fiyat seviyesi (Genellikle önceki kapanışın -%10'u).
Likidite
PiyasaBir finansal varlığın fiyatında büyük bir sapma yaratmadan ne kadar hızlı ve kolay nakde dönüştürülebildiğini ifade eden ölçü.
MACD
Teknik AnalizMoving Average Convergence Divergence. 12 ve 26 günlük üssel ortalamalar arasındaki farkı ve momentum yönünü ölçen gösterge.
RSI (Relative Strength Index)
Teknik AnalizGöreceli Güç Endeksi. Fiyat hareketlerinin hızını 0-100 ölçeğinde ölçen en yaygın osilatör.
Stop-Loss (Zarar Kes)
Risk YönetimiBeklenmeyen fiyat düşüşlerinde zararı belirli bir seviyede sınırlandırmak amacıyla önceden belirlenmiş satış tetikleyicisi.
Temettü (Dividend)
Temel AnalizŞirketin elde ettiği yıllık net kârın belirli bir kısmını hissedarlarına nakit veya bedelsiz hisse olarak dağıtması.
Volatilite (Oynaklık)
PiyasaBir finansal enstrümanın fiyatında belirli bir zaman diliminde meydana gelen dalgalanmaların ve belirsizliğin istatistiksel ölçüsü.
Hacim (Volume)
Teknik AnalizBelirli bir zaman aralığında el değiştiren toplam hisse senedi adedi veya parasal tutar. Fiyat hareketlerinin güvenilirliğini teyit eder.
